print-icon

1: پرونده صدور چک بلامحل (تجدیدنظر)

در صورتی که شخصی چک بلامحل صادر کرده است، دارنده چک می‌تواند با مطالعه نمونه پرونده فوق و آشنایی با نحوه رسیدگی به این جرایم در مراجع کیفری طرح شکایت نماید.

نتیجه:

محکومیت متهم به تحمل یک سال حبس تعزیزی و ممنوعیت از داشتن دسته چک به مدت دو سال

شماره پرونده اصلی: 26504/20
موضوع اتهام: صدور چک بلامحل
نام مجتمع قضایی و شعبه: دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی، شعبه اول
شماره پرونده: 8909985135701544
شماره دادنامه: 9009975132100358
قاضی رسیدگی کننده: آقای سید محمد شمس

مواد 1 و 3 قانون صدور چک مصوب 1382

موضوع شکواییه: (صدور چک بلامحل ـ 89/10/26)


  حضور دادستان محترم دادسرای عمومی مشهد مجتمع قضایی امام خمینی (ره ):


  اینجانب علی‌اصغر ع... به وکالت از آقای محمد علی ... به استحضار عالی می‌رساند، موکل اینجانب در مورخه 89/1/16 یک فقره چک بانک سپه شعبه جنت آباد مشهد به شماره 565092 به مبلغ 400.000.000 ریال از شماره حساب 545410 دریافت نموده. در مورخه 89/9/17 پس از مراجعه به بانک محال‌علیه به جهت کسری موجودی مواجه با برگشت چک مرقوم می‌گردد. علیهذا مستنداً به مواد 3 و 7 قانون صدور چک تقاضای تعقیب کیفری مشتکی‌عنهم مورد استدعاست.


تحقیقات اولیه و بازجویی از متهم:


 متهم1: آقای بهروز ح...، شکایت آقای محمدعلی ... علیه شما مبنی بر صدور چک بلامحل به شماره 565092 به مبلغ 40.000.000 تومان قرائت و اتهامتان در این خصوص تفهیم شد. چه دفاعی دارید؟


 ـ این چک با امضای اینجانب نبوده و با امضای یک نفر از اعضای قابل صدور می‌باشد و اتهام صدور چک بلامحل از اینجانب مبرّاست.


متهم2: آقای بهنام ح... 26 ساله اهل مشهد فاقد پیشینه کیفری، شکایت آقای محمدعلی ... علیه شما مبنی بر صدور چک بلامحل به شماره 565092 به مبلغ 40.000.000 تومان قرائت و اتهامتان در این خصوص تفهیم شد. چه دفاعی دارید؟


ـ با توجه به اینکه نامبرده بیش از شش ماه بالغ بر مبلغ حدوداً بیش از 500.000.000 تومان تبادل تجاری داشته‌ام و نه تنها این چک، بلکه دو فقره دیگر به صورت ضمانت در ادامه همکاری نزد ایشان به امانت قرارداده‌ام و مدارک و مستندات ارائه شده دال بر این واقعیت می‌باشد و از سوی دیگر با عنایت به تفاهم‌نامه مورخه 89/9/17 کلیه توافقات صورت گرفته که اسناد اجرایی آن نیز موجود است که به پیوست ارائه می‌گردد، ضمناً چکهای نزد ایشان از جمله این چک با امضای اینجانب به نام بهنام ح... بوده و پدر من هیچ‌گونه مسئولیتی در قبال چکهای صادره ندارد.


ـ مدارک و اسناد شما چیست ؟


 ـ مدارک به شرح زیر است: 1- فیش‌های واریزی  2- تفاهم‌نامه فی مابین مبنی بر چگونگی تسویه باقیمانده حساب فی مابین  3- اصل فیش بانکی واریزی به حساب ایشان در راستای اجرای تفاهم‌نامه  4-  ارسال دو محموله الکترود جوشکاری به ارزش 21.320.000 تومان که بارنامه‌های ارسال شده به نام ایشان بوده است و کلیه مستندات موجود است.


 آخرین دفاعتان چیست؟


ـ چکها بابت ضمانت فی مابین بوده . بدهی ما به  شرکت شاکی زیاد بوده که البته  بعد از شکایت مطروحه مبالغ زیادی را پرداخت نموده . النهایه هنوز هم بدهکاری ما وجود دارد که بدلیل مشکلات شرکت نتوانستیم بپردازیم که بدنبال جلب رضایت و پرداخت بدهی مقرر می باشیم .


قرار دادسرا (قرار مجرمیت):


در خصوص اتهام آقای بهنام ح... فرزند بهروز متولد 64 دائر به صدور یک فقره چک بلامحل به شماره565092 به مبلغ 40.000.000 تومان موضوع شکایت آقای علی اصغر ع... به وکالت از آقای محمدعلی ... با عنایت به دلایل ذیل: 1- شکایت شاکی 2- ملاحظه گواهینامه عدم پرداخت چک  3- عدم ارائه دفاع از ناحیه متهم و عدم وجود ارتباط مستقیم فی مابین مدارک ارائه‌شده از ناحیه وی، بزه انتسابی محرز بوده و قرار مجرمیت وی صادر و مراتب در اجرای بند «ز» و «ک» ماده 3 اصلاحی قانون تشکیل دادگاههای عمومی و انقلاب در امور کیفری اعلام می‌گردد. در خصوص شکایت شاکی علیه آقای بهروز ح... در این پرونده با توجه به اینکه چک صادره توسط متهم بهنام ح... امضا و صادر گردیده، بزه صدور چک بلامحل توجهی نسبت به وی نداشته و وفق مقررات ماده 177 قانون آیین دادرسی کیفری،  قرار منع تعقیب صادر و قابل اعتراض در مهلت مقرر قانونی است دادستان با قرار صادره موافقت نمود و کیفرخواست در تاریخ 89/12/4 با عنایت به شکایت شاکی، ملاحظه گواهینامه عدم پرداخت و عدم ارائه دفاع از ناحیه متهم صادر شد.


قرار صادره (کفالت):


در تاریخ 89/11/6 قرار آزادی آقای بهنام ح... فرزند بهروز متهم به صدور چک بلامحل مقید است به معرفی کفیل به وجه‌الکفاله مبلغ 40.000.000 تومان قرار قبولی کفالت به متهم تفهیم و اظهار داشت فهمیدم و کفیل معرفی می‌نمایم فهمیدم و کفیل معرفی می‌نمایم.


رای دادگاه بدوی:


در خصوص اتهام آقای بهنام ... فرزند ... 26 ساله آزاد به قید معرفی کفیل دائر به صدور یک فقره چک بلامحل به شماره 565092 مورخه 89/9/6 به مبلغ 40.000.000 تومان عهده‌دار حساب جاری 545410 بانک سپه شعبه جنت مشهد، با توجه به شکایت آقای علی اصغر ع.... به وکالت از آقای محمد علی ... و به ملاحظه گواهی عدم پرداخت به شماره 015700496  ـ 89/9/17 صادره از ناحیه بانک محال‌علیه و با عنایت به اقرار متهم به صدور چک بدهی خود به شاکی و مدافعات بلاوجه و بلادلیل ایشان راجع به امانی یا وعده‌دار بودن و نظر به کیفرخواست صادره و دیگر قرائن موجود دادگاه بزهکاری ایشان را محرز دانسته و به استناد مواد یک و 3 قانون صدور چک مصوب 82 نامبرده را به تحمل یک سال حبس تعزیری، ممنوعیت از داشتن دسته چک به مدت دوسال محکوم می‌نماید. رأی صادره حضوری بوده و ظرف بیست روز پس از ابلاغ وفق مقررات قابل تجدیدنظر است.


اعتراض به رأی دادگاه بدوی:


  ریاست محترم دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی،


 موضوع: تقاضای تجدیدنظرخواهی از دادنامه شماره 9009975117900175 ـ 90/2/18 صادره از شعبه 130 دادگاه عمومی جزایی مشهد، احتراماً به وکالت از آقای بهنام ح... نسبت به دادنامه شماره 9009975117900175 مورخه 90/2/18 صادره از شعبه 130دادگاه عمومی جزایی مشهد، موضوع پرونده کلاسه 891268 که به حضور موکل اصدار یافته و در تاریخ 90/2/28 به موکل ابلاغ شده به شرح زیر در مهلت قانونی معترض بوده، استدعای تجدیدنظر و نقض دادنامه معترض‌عنه و نهایتاً حکم بر برائت موکلم را دارم. شکایت محتویات پرونده آقای محمدعلی... با وکالت آقای علی‌اصغر ... شکوائیه‌ای را به اتهام صدور چک بلامحل تقدیم داشته که پس از اجرای تشریفات دادرسی به موجب دادنامه مذکور موکل به تحمل یک سال حبس تعزیری و ممنوعیت از داشتن دسته چک به مدت دو سال محکوم شده است. متاسفانه دادگاه محترم بدوی بدون عنایت به دفاعیات و مدارک ابرازی موکل مبنی بر اینکه چک مذبور چک روز نبود، بلکه به دلیل وعده‌دار بودن فاقد وصف کیفری می‌باشد. در صورتی که اولاً چک مذکور با مهر شرکت صنایع جوش الکترود آسیا که موکل مدیرعامل آن می‌باشد و صاحب امضا بوده با توجه به معاملات چندین ساله‌ای که شرکت الکترود آسیا با شاکی داشته همراه و همزمان با یک فقره چک دیگر به شماره 565093 مورخه 89/10/2  که 25 روز قبل از تاریخ سررسید آنها در وجه شاکی صادر شده و هر دو چک از طریق پست پیشتاز از طرف موکل از مشهد به آدرس شاکی در تهران ارسال شده و پس از تفاهم‌نامه مورخه 89/9/17 فی مابین طرفین مبلغ 300.000.000 ریال از مطالبات شاکی طی چک شماره 329350 بانک ملی شعبه فردوسی مشهد پرداخت شده و شاکی به موجب فیش بانکی مورخه 89/10/4 مبلغ چک مذکور را به حساب بانکی خود به شماره 64223397 نزد شعبه عطار تهران بانک ملت واریز می‌نماید. بنابراین برخلاف ادعای وکیل محترم شاکی چک مورد شکایت چک روز نبوده، بلکه مدتها قبل از تاریخ سررسید از طریق پست به شاکی ارسال شده و پرداخت مبلغ 300.000.000 ریال و ارسال دو محموله الکترود جوشکاری به ارزش 21.000.000 تومان پس از امضا و تفاهم نامه موید حسن نیت موکل در اجرای توافقات انجام شده با شاکی می‌باشد. ثانیاً متاسفانه شاکی بر خلاف توافقات انجام شده خود با موکل نسبت به طرح شکایت علیه موکل اقدام نموده که در خصوص چک شماره 565093 مورخه 89/10/2 که درشعبه 723 دادیاری مشهد تحت کلاسه 723.90.186 به موضوع رسیدگی شده و پس از احراز عدم سوء نیت موکل و اینکه تاریخ صدور چک مقدم بر تاریخ  مندرج در آن است و با این وصف شکایت مطروحه فاقد وصف کیفری می‌باشد، مبادرت به صدور قرار منع تعقیب موکل به شماره 297 مورخه 90/2/31 می‌گردد که عنداللزوم استدعای مطالعه و ملاحظه پرونده فوق را دارم. علیهذا با عنایت به مراتب معنونه فوق‌الذکر و اینکه چک مورد شکایت چک وعده‌دار بوده و نمی‌تواند دارای وصف کیفری باشد از طرفی موکل که جوانی است 26 ساله و فاقد سابقه کیفری و با  سعی و تلاش در امر تولید مشغول به فعالیت است و هیچ‌گونه سوء نیتی نداشته، از حضور عالی و مستشاران محترم دادگاه تجدیدنظر تقاضای دادنامه معترض‌عنه و صدور حکم برائت موکل را استدعا دارد. (مبلغ 10.000 تومان بابت هزینه  تجدیدنظرخواهی واریز گردید).


جوابیه لایحه تجدیدنظرخواهی:


حضور ریاست محترم شعبه اول دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی، اینجانب محمدعلی ... شاکی پرونده کلاسه 900269 به استحضار عالی می‌رساند با التفات به اینکه متهم پرونده به موجب دادنامه شماره 9009975117900175 در شعبه محترم 130 دادگاه عمومی جزایی مشهد محکومیت یافته و در لایحه تجدیدنظر خواهی در دفاع از خود عنوان نموده که چک شماره 15700496 مورخه 89/9/17 را از طریق پست پیشتاز به تاریخ قبل از چک جهت اینجانب ارسال نموده که رسید مذکور را در لایحه تجدیدنظرخواهی ارائه ننموده. ضمن اینکه همین مطالب را در دادگاه محترم بدوی نیز عنوان نموده؛ لیکن به جهت عجز از ارائه سند و رسید پستی مورد ادعا به موجب دادنامه صدورالذکر محکوم شده. علیهذا با التفات به اینکه چک مرقوم وعده‌دار نمی‌باشد و در جهت وصول مطالبات نقدی واصل گردیده، با استناد به مواد یک و 3 و 13 قانون صدور چک در جهت صیانت و پاسداری از حق تایید و استواری دادنامه محترم بدوی مورد استدعاست.


 

رأی دادگاه تجدیدنظر:


تجدیدنظرخواهی آقای محمدرضا ص... به وکالت از آقای بهنام ح... فرزند ... از دادنامه شماره 9009975117900175 مورخه 90/2/18 شعبه 130 دادگاه عمومی جزایی مشهد که حسب آن موکلش به اتهام صدور یک فقره چک بلامحل به شماره 565092 مورخه 89/9/6 به مبلغ 400.0000.000 ریال عهده حساب جاری شماره 545610 بانک سپه شعبه جنت مشهد به تحمل یک سال حبس تعزیری و ممنوعیت از داشتن دسته چک به مدت دوسال محکوم شده، متکی به دلیل نبوده و به جهات مرقوم در ماده 240 آیین دادرسی کیفری انطباق ندارد و به نحوی نیست که نقض دادنامه را ایجاب کند و ادعای وکیل موصوف دائر بر اینکه موکلش چک را به‌صورت وعده‌دار صادر کرده با توجه به اینکه در این خصوص دلیلی ارائه نشده مردود می‌باشد و بر اساس دادنامه از حیث احراز مجرمیت و با توجه به اقرار متهم در جلسه رسیدگی دادگاه نخستین و  تعارض دفاعیات مشارالیه در دادسرا و دادگاه خدشه‌ای وارد نمی‌باشد و لذا دادگاه مستنداً به بند «الف» ماده 257 قانون آیین دادرسی کیفری دادنامه تجدیدنظرخواسته را تایید می‌نماید. رأی دادگاه قطعی است.


(دادرس شعبه اول تجدیدنظر محمد شمس)

با عنایت به مواد یک و  سه قانون صدور چک، صادرکننده چک باید در تاریخ مندرج در آن معادل مبلغ مذکور در بانک محال‌علیه وجه نقد داشته باشد. طبق ماده 13 قانون صدور چک، چک سفید امضا، چک مشروط، چک  تضمینی و چک بدون تاریخ قابل تعقیب کیفری نمی‌باشد. در پرونده مورد بررسی چک موضوع پرونده چک وعده دار نبوده و چک در تاریخ 89/9/16 صادر شده که در تاریخ 89/9/17 با مراجعه به بانک به جهت کسری موجودی مواجه با برگشت خوردن چک شده. با عنایت به ماده 7 قانون صدور چک در این پرونده چون مبلغ چک بیش از 5 میلیون تومان بوده، طبق بند «ج» به حبس از یک تا دو سال و ممنوعیت از داشتن دسته چک به مدت دو سال مجازات تعیین شده که قاضی محترم دادگاه بدوی متهم را محکوم به یک سال حبس و ممنوعیت از داشتن دسته چک به مدت دوسال نموده است. در خصوص تجدیدنظرخواهی با توجه به اینکه متهم هیچ  دلیلی که ادعای وجود داشتن مدرک و سند را به دادگاه بیان کرده ارائه نداده، دادگاه تجدیدنظر رأی دادگاه بدوی را تایید نموده است.