مالکیت معادن در ایران چگونه است؟

20 اردیبهشت 1399

مالکیت معادن در ایران چگونه است؟

بررسی مختصر مالکیت معادن در ایران با تأکید بر قانون معادن

فاطمه آجرلو

داتیکان: چنان چه می‌دانیم توده‌ها و رگه‌های بسیاری از مواد گوناگون در زیر زمین وجود دارد که استفاده‌های فراوانی از آن می‌شود. بیشتر مواد اولیه مصرفی در صنایع و کارخانه‌ها مانند آهن، آلومینیوم ، مس ، سیمان و... که شاید مهم‌ترین و پرمصرف‌ترین وسایل و لوازم مصرفی ما از آن‌ها ساخته شده است مثل ساختمان ،خودرو ، لوازم خانگی ،گوشی موبایل و ... از طریق استخراج از معادن به دست می‌آید. به همین علت مسائل فراوانی در نحوه استفاده از مواد معدنی پیش می‌آید. یکی از این مسائل که شاید قبل از هر موضوع دیگری به ذهن ما برسد "مالکیت معادن" است.

 در این خصوص ، نظرات مختلفی مطرح شده است که به بررسی مهم ترین آن ها می‌پردازیم.

گونه نخست، وجه خصوصی مالکیت است که در آن زمین یا ملک متعلق به شخص خاصی بوده و بهره برداری از آن در صلاحیت شخص مذکور است.

در نوع دوم، مالکیت زمین و ملک به ملت و حکومت اسلامی تعلق دارد مانند زمین هایی که با جهاد به دست آمده اند.

 نوع سوم مالکیت، مالکیت مکتب است. مانند انفال ( اموال اختصاص یافته به پیامبر و امامان) که تا روز قیامت از آن قرآن و عترت است.

اما مسئله‌ای که مطرح می‌شود این است که کدام یک از این نظرات وجه قانونی پیدا کرده است.

با توجه به بررسی کلی از قوانین باید بیان داشت که مالکیت خصوصی بر معادن در جمهوری اسلامی ایران منتفی است. اما قانون، حق انتفاع از معادن را به شرط پرداخت حقوق حکومت اسلامی و همچنین جلب رضایت مالکین خصوصی یا دولتی زمینی که معدن در آن واقع شده را ممکن می داند.

به عنوان مثال، فرض کنید شما صاحب زمین یا ملکی هستید. در زمین یا ملک شخصی شما، معدنی یافت می‌شود . درست است که شما مالک زمین یا ملک شخصی خود هستید و  هیچ شخصی نمی‌تواند بر آن ادعایی داشته باشد، اما معدن یافت شده در ملک، به دولت تعلق دارد و شما هیچ گونه حقی نسبت به آن ندارید و تنها می توانید بابت اینکه ملک خود را در اختیار قرار داده اید حق الارض دریافت کنید. البته لازم به ذکر است چنانچه ماده معدنی از جمله موادی مانند سنگ آهک، گچ، سنگ های تزئینی و ساختمانی باشد، مالک آن مواد نیز خواهید بود و می توانید با اجازه دولت و همچنین پرداخت حقوق دولتی از معادن واقع در ملک خود بهره برداری و یا آن را به دیگری واگذار کنید.

حال اگر به هر دلیلی نخواهید یا نتوانید از آن معدن بهره برداری کنید، دولت حق بهره برداری از آن معادن را خواهد داشت. بهره برداری از دیگر مواد معدنی به جز نفت و گاز نیز مستلزم دریافت پروانه اکتشاف و بهره برداری می باشد.

 

  • منبع : www.datikan.com

اخبار مرتبط

تنظیم سند امنیت قضایی و الحاق آن به مقررات وزین، قابل احترام است

30 مهر 1399
تنظیم سند امنیت قضایی و الحاق آن به مقررات وزین، قابل احترام است

چرا لغو تحریم‌های تسلیحاتی ایران، دیده نشد؟

28 مهر 1399
چرا لغو تحریم‌های تسلیحاتی ایران، دیده نشد؟

دور دوم مذاکرات ایران و اوکراین درباره سانحه هواپیما برگزار شد

28 مهر 1399
دور دوم مذاکرات ایران و اوکراین درباره سانحه هواپیما برگزار شد

حل اختلاف بیمه‌ ایران و بیمه‌گذار به مرکز وکلای قوه قضائیه سپرده شد  

27 مهر 1399
حل اختلاف بیمه‌ ایران و بیمه‌گذار به مرکز وکلای قوه قضائیه سپرده شد  

پایان تحریم تسلیحاتی ایران پس از ۱۳ سال

27 مهر 1399
پایان تحریم تسلیحاتی ایران پس از ۱۳ سال

همکاری‌های قضایی ایران و اتریش در مسیر پیشرفت

23 مهر 1399
همکاری‌های قضایی ایران و اتریش در مسیر پیشرفت

نعمت احمدی متهم اولین دادگاه‌های جرایم سیاسی شد

22 مهر 1399
نعمت احمدی متهم اولین دادگاه‌های جرایم سیاسی شد

تخریب کیفری در حقوق ایران و کشورهای اسلامی (مصر, عراق, سوریه و کویت)

21 مهر 1399
تخریب کیفری در حقوق ایران و کشورهای اسلامی (مصر, عراق, سوریه و کویت)

نحوه استعلام برند قبل از ثبت

20 مهر 1399
نحوه استعلام برند قبل از ثبت

حق سکوت متهم «مطالعه تطبیقی در اسناد بین المللی و حقوق ایران با تاکید بر رویه قضایی»

19 مهر 1399
حق سکوت متهم «مطالعه تطبیقی در اسناد بین المللی و حقوق ایران با تاکید بر رویه قضایی»

پیشگیری از جرم در سیاست جنایی ایران

16 مهر 1399
پیشگیری از جرم در سیاست جنایی ایران

باقری کنی: ۴۶ شخصیت آمریکایی دخیل در تحریم‌ها تعقیب قضایی می‌شوند

14 مهر 1399
باقری کنی: ۴۶ شخصیت آمریکایی دخیل در تحریم‌ها تعقیب قضایی می‌شوند

آغاز ثبت‌نام چهارمین مرحله فروش فوق‌العاده‌ ایران‌خودرو

14 مهر 1399
آغاز ثبت‌نام چهارمین مرحله فروش فوق‌العاده‌ ایران‌خودرو

 سر‌انجام پرونده "سلطان فروش اینترنتی خودرو" به کجا رسید؟!

12 مهر 1399
 سر‌انجام پرونده

دامنه مجازات سلب حیات باید در جامعه کاهش یابد

5 مهر 1399
دامنه مجازات سلب حیات باید در جامعه کاهش یابد

جلسه هیأت عمومی اتحادیه سراسری کانون‌های وکلای دادگستری ایران (اسکودا)

2 مهر 1399
جلسه هیأت عمومی اتحادیه سراسری کانون‌های وکلای دادگستری ایران (اسکودا)

اظهار نظر‌ استاد حقوق در مورد یکی از بزرگترین فجایع تاریخ ایران + ویدیو

31 شهریور 1399
اظهار نظر‌ استاد حقوق در مورد یکی از بزرگترین فجایع تاریخ ایران + ویدیو

مهلت ۱۵ روزه به مالکان کالاها برای ثبت اطلاعات در سامانه جامع انبارها

25 شهریور 1399
مهلت ۱۵ روزه به مالکان کالاها برای ثبت اطلاعات در سامانه جامع انبارها

تنها راه بازگشت میزبانی نمایندگان فوتبال ایران به شرایط عادی + ویدیو

25 شهریور 1399
تنها راه بازگشت میزبانی نمایندگان فوتبال ایران به شرایط عادی + ویدیو

اعتراض شدیدالحن به مداخلات سفارتخانه‌های اروپایی در امور داخلی ایران

24 شهریور 1399
اعتراض شدیدالحن به مداخلات سفارتخانه‌های اروپایی در امور داخلی ایران