نکاتی که درباره قانون جدید چک باید بدانیم
24 آذر 1399

نکاتی که درباره قانون جدید چک باید بدانیم

هرچند این روزها به دلیل شیوع کرونا وضعیت بازار آن چنان مساعد نیست و طبق گزارش شاپرک ۱۰ درصد خریدها در آبان کاهش پیدا کرده و احتمالا با توجه به محدودیت های کرونایی در آذر پایین تر هم آمده است اما این روزها همه درباره قانون جدید چک حرف می زنند، برخی این اتفاق را ترسناک می دانند و برخی هم آن را برای آینده اقتصاد و پایین آمدن چک های برگشتی کاری مفید می دانند.

هرچند این روزها به دلیل شیوع کرونا وضعیت بازار آن چنان مساعد نیست و طبق گزارش شاپرک ۱۰ درصد خریدها در آبان کاهش پیدا کرده و احتمالا با توجه به محدودیت های کرونایی در آذر پایین تر هم آمده است اما این روزها همه درباره قانون جدید چک حرف می زنند، برخی این اتفاق را ترسناک می دانند و برخی هم آن را برای آینده اقتصاد و پایین آمدن چک های برگشتی کاری مفید می دانند.

روزنامه خراسان در ادامه این گزارش نوشت: ‌پیش از این درباره برخی از این تغییرات در صفحه اقتصاد روزنامه نوشته ایم اما امروز می خواهیم درباره مزایا و البته معایب این طرح بنویسیم که قرار است رفته رفته اجرایی شود ؛   طرحی که مستلزم  ایجاد زیر ساخت هایی است. پس اگر شما کاسب بازارید یا دسته چک دارید یا می خواهید برای اجاره خانه تان چک بدهید یا بگیرید مطلب امروز ما می تواند برای تان مفید باشد.

چک صیاد چیست؟

اولین قدم آن بود که چک‌های ایران دارای ظاهر همسان شوند تا گرفتاری‌های حقوقی و فرایند بررسی‌شان ساده‌سازی شود. بر اساس قانون جدید چک، بانک ها موظف شدند از دسته چک‌های متحدالشکلی با عنوان چک صیاد استفاده کنند و چک‌های قدیمی منسوخ اعلام شد. مهم ترین ویژگی چک صیاد این است که شماره منحصر به فردی روی هر برگه چک ثبت شده است. افراد با ارسال این شماره به پیامک ۷۰۱۷۰۱ می‌توانند از سوء سابقه صاحب چک آگاه شوند و قبل از آن که دیر شود، معامله‌شان را به هم بزنند. 

خداحافظی با شرخرها

در قانون جدید چک، کسی که چک را صادر می کند، باید اطلاعات چک صادر شده، اعم از مبلغ، تاریخ، گیرنده و دلیل صدور چک را در سامانه صیاد ثبت کند و در صورت وجود مغایرت بین گیرنده ای که در سامانه ثبت شده با گیرنده ای که چک را به بانک می برد بانک نمی تواند آن چک را پاس کند. همین اتفاق باعث می شود چک های حامل و پشت نویسی شده دیگر وجود نداشته باشد و به همین دلیل دوران فروش چک و فعالیت شرخرهای نقدکننده نیز به پایان می رسد. حذف فعالیت شرخرها و هزاران دردسری که در پشت قضیه نقد کردن چک‌های دارای مشکل بود، یکی از اتفاق‌های خوب اقتصادی است که می‌تواند آمار پرونده های قضایی متخلف را هم کاهش دهد. البته  این به آن معنی نیست که شرخرها کاملا از این عرصه حذف می شوند بلکه فقط از روندهای قانونی برای فشار بر صاحب چک نمی توانند استفاده کنند و گرنه احتمالا همچنان حضور پشت صحنه خواهند داشت که البته می توان با مراجعه نیروی انتظامی علیه مزاحمت آن ها اقدام کرد.

خداحافظی با حساب خالی

در گذشته هرکسی می توانست حتی با حساب خالی چک بنویسد ولی حالا  بانک مرکزی افراد را اعتبارسنجی می کند. با این شرایط افراد نمی‌توانند بیشتر از مبلغ اعتبارشان چک صادر کنند. با قانون جدید چک تمام حساب‌های بانکی افراد به دسته‌چک‌شان متصل است و اگر حساب اصلی متصل به چک خالی بود، بانک‌ها از تمام حساب‌های صاحب چک برداشت می کنند.

چک راحت‌تر برگشت می‌خورد!

یکی دیگر از ویژگی‌های قانون جدید چک این است که برخلاف گذشته می‌توانید به سرعت مجرم را به دام بیندازید. افراد می‌توانند بدون ثبت درخواست و حکم دادگاه، چک‌هایی را که گواهی عدم پرداخت دارند، به دادگستری ببرند و دادگستری به راهنمایی و رانندگی و ثبت اسناد دستور می‌دهد که پلاک خودروهای مالک چک و دیگر اموال  او را به نفع طلبکار ضبط کنند.

خداحافظی بد حساب‌ها و ورشکسته ها با دسته چک

یکی از شرط های مهم برای تحویل دسته چک در قانون جدید آن است که متقاضی ورشکسته یا از نظر مالی ناتوان نباشد و اعتبار مالی کافی داشته باشد. به جز این، او نباید در سه سال اخیر چک برگشتی داشته یا سوءسابقه‌ای به نام او ثبت شده باشد. همچنین بدهکار نبودن متقاضی دریافت دسته چک هم مهم است و افراد زمانی می‌توانند درخواست دسته چک بدهند که تمامی بدهی‌هایشان اعم از چک های پاس نشده و وام ها را تسویه کنند. 

با اولین چک برگشتی مسدود می شوید

خب با توجه به قانون جدید، پس از برگشت نخستین چک، سامانه دیگر اجازه صدور و ثبت چک جدید را نمی‌دهد تا به این ترتیب از صدور چک‌های بی‌محل و بی‌اعتبار جلوگیری کند. به اعتقاد بسیاری، شاید نشود از صدور چک بی‌اعتبار اول جلوگیری کرد اما جلوی آفت را از هرجا بگیری منفعت است.

 چک، تاریخ انقضا دارد

بر اساس قانون جدید، تاریخ سررسید چک‌ها نمی‌تواند بیشتر از سه سال از زمان دریافت دسته‌چک باشد. یعنی فرض کنید دسته‌چکی را در سال ۹۹ از بانک تان دریافت کرده‌اید، تاریخ سررسید چک‌هایی که در آن می‌نویسید، نمی‌تواند بعد از ۱۴۰۲ باشد.

ایرادهایی که به این قانون گرفته شده

در کنار همه مزایایی که این قانون دارد، برخی کاستی ها هم دیده شده که به نظر می رسد می توان با اصلاح قانون به بهتر شدن آن کمک کرد. یکی از مهم ترین نکاتی که در این قانون در کنار مزیتش به آفت آن هم تبدیل شده این است که به محض برگشت خوردن چک، بانک همه حساب‌های صادرکننده را مسدود می‌کند. در این صورت زمانی که یکی از چک‌های یک تاجر برگشت می‌خورد، تکلیف دیگر چک‌ها مشخص نیست و همچنین همه حساب های فرد آسیب جدی می بیند و عملا تمام معاملاتش به مشکل می خورد. شاید به همان دلیل که در بالا گفتیم  برخی از کارشناسان بر این باورند که این قانون باعث افزایش مداخله دولت در روابط حقوق مردم و بی رغبتی مردم و تجار در انجام معامله با چک و همین موضوع موجب  کاهش سرعت در معاملات می شود.

تکلیف چک های موجود چه می شود؟

خب حتما برای شما هم سوال شده که تکلیف چک های عادی که الان در اختیار ما و شماست، چه می شود؟ بانک مرکزی اعلام کرده بانک ها برای دسته‌چک‌های فعلی به روال سابق عمل می کنند و نیازمند ثبت در سامانه صیاد نیست. همچنین تا قبل از این اعلام شده بود که چک در وجه حامل از ۲۲ آذر ممنوع است اما مرور قانون نشان می‌دهد تا زمانی که دسته‌چک‌های جدید به چرخه اقتصادی وارد نشده، کماکان صدور چک در وجه حامل آزاد است.

چک کشیدن به شیوه جدید!

۱- سقف عمر چک های صادر شده از سوی دارنده دسته چک، سه سال است.

۲- اگر صادر کننده چک دارای چک برگشتی باشد، اجازه صدور برگه چک جدید در سامانه به وی داده نمی شود.

۳- در دسته چک های جدید باید تمام اطلاعات فرد گیرنده و دلیل صدور چک در سامانه ثبت شود.

۴- دارنده دسته چک دارای سقف اعتباری مشخصی است و جمع چک های صادر شده از سقف اعتباری وی تجاوز نخواهد کرد.

۵- نقد کردن چک تنها توسط  فردی که نامش در سامانه ثبت‌ شده است، امکان‌پذیر خواهد بود.

۶- صادرکننده چک باید اطلاعات روی برگه چک را از طریق برنامک تلفن همراه یا اینترنت بانک همان بانک که در آن حساب جاری داشته و دسته چک را از آن گرفته، ثبت کند.

    • منبع :

    اخبار مرتبط

    واشنگتن: منتظر طرح ایران درباره برجام هستیم

    5 فروردین 1400
    واشنگتن: منتظر طرح ایران درباره برجام هستیم

    قطر: با ایران و آمریکا در ارتباط هستیم؛ اقدامی از دولت بایدن دیده نشده است

    5 فروردین 1400
    قطر: با ایران و آمریکا در ارتباط هستیم؛ اقدامی از دولت بایدن دیده نشده است

    نقل و انتقال چک‌های جدید در سامانه صیاد از امروز ۵ فروردین اجباری شد

    5 فروردین 1400
    نقل و انتقال چک‌های جدید در سامانه صیاد از امروز ۵ فروردین اجباری شد

    آخرین قیمت طلا، سکه و دلار تا پیش از امروز ۴ فروردین

    4 فروردین 1400
    آخرین قیمت طلا، سکه و دلار تا پیش از امروز ۴ فروردین

    مذاکرات جدید هوشمندانه و غیر عجولانه باشد تا تجربه تلخ برجام تکرار نشود

    4 فروردین 1400
    مذاکرات جدید هوشمندانه و غیر عجولانه باشد تا تجربه تلخ برجام تکرار نشود

    شهرهای جدیدی که نارنجی و قرمز شدند

    4 فروردین 1400
    شهرهای جدیدی که نارنجی و قرمز شدند

    سنگ اندازی برخی بانک‌ها در اجرای مرحله بعدی قانون جدید چک/ برخورد نظارتی در انتظار متخلفان

    27 اسفند 1399
    سنگ اندازی برخی بانک‌ها در اجرای مرحله بعدی قانون جدید چک/ برخورد نظارتی در انتظار متخلفان

    سی‌ان‌ان: آمریکا هفته آینده ایران، روسیه و چین را تحریم می‌کند

    27 اسفند 1399
    سی‌ان‌ان: آمریکا هفته آینده ایران، روسیه و چین را تحریم می‌کند

    قیمت طلا، قیمت سکه، قیمت دلار و قیمت ارز امروز ۹۹/۱۲/۲۶|سکه گران شد/ دلار ثابت ماند

    26 اسفند 1399
    قیمت طلا، قیمت سکه، قیمت دلار و قیمت ارز امروز ۹۹/۱۲/۲۶|سکه گران شد/ دلار ثابت ماند

    هشدار خواهر رهبر کره شمالی به دولت بایدن؛ «دردسر درست نکنید!»

    26 اسفند 1399
    هشدار خواهر رهبر کره شمالی به دولت بایدن؛ «دردسر درست نکنید!»

    واشنگتن:‌ پایان دادن به جنگ یمن،‌ یکی از اولویت‌های بایدن است

    26 اسفند 1399
    واشنگتن:‌ پایان دادن به جنگ یمن،‌ یکی از اولویت‌های بایدن است

    کاخ سفید: هدف ما کاهش خطر تنش‌زایی با کره شمالی است

    26 اسفند 1399
    کاخ سفید: هدف ما کاهش خطر تنش‌زایی با کره شمالی است

    وقتی اعتبار سنجی مانع سوءاستفاده از چک می‌شود/تدابیر قانون جدید برای کاهش چک‌های برگشتی چیست؟

    25 اسفند 1399
    وقتی اعتبار سنجی مانع سوءاستفاده از چک می‌شود/تدابیر قانون جدید برای کاهش چک‌های برگشتی چیست؟

    حمله پهپادی جدید یمن به عمق خاک سعودی

    25 اسفند 1399
    حمله پهپادی جدید یمن به عمق خاک سعودی

    تخت روانچی: ایران هیچ نقشی در حملات راکتی به «عین الاسد» نداشته است

    25 اسفند 1399
    تخت روانچی: ایران هیچ نقشی در حملات راکتی به «عین الاسد» نداشته است

    جانز هاپکینز: تلفات کرونا در آمریکا به ۵۳۵ هزار نفر رسید

    25 اسفند 1399
    جانز هاپکینز: تلفات کرونا در آمریکا به ۵۳۵ هزار نفر رسید

    دموکرات‌ها در کاخ سفید؛ باز هم ناوالنی، باز هم داعش

    26 بهمن 1399
    دموکرات‌ها در کاخ سفید؛ باز هم ناوالنی، باز هم داعش

    تیم استیضاح‌کننده ترامپ: مدارک غیرقابل انکار بود

    25 بهمن 1399
    تیم استیضاح‌کننده ترامپ: مدارک غیرقابل انکار بود

    اولین استعفای دولت بایدن؛ معاون مطبوعاتی کاخ سفید کنار رفت

    25 بهمن 1399
    اولین استعفای دولت بایدن؛ معاون مطبوعاتی کاخ سفید کنار رفت

    ترامپ تبرئه شد؛ بایدن: این فصل غم‌انگیزی از تاریخ آمریکا است

    25 بهمن 1399
    ترامپ تبرئه شد؛ بایدن: این فصل غم‌انگیزی از تاریخ آمریکا است