نکاتی که درباره قانون جدید چک باید بدانیم
24 آذر 1399

نکاتی که درباره قانون جدید چک باید بدانیم

هرچند این روزها به دلیل شیوع کرونا وضعیت بازار آن چنان مساعد نیست و طبق گزارش شاپرک ۱۰ درصد خریدها در آبان کاهش پیدا کرده و احتمالا با توجه به محدودیت های کرونایی در آذر پایین تر هم آمده است اما این روزها همه درباره قانون جدید چک حرف می زنند، برخی این اتفاق را ترسناک می دانند و برخی هم آن را برای آینده اقتصاد و پایین آمدن چک های برگشتی کاری مفید می دانند.

هرچند این روزها به دلیل شیوع کرونا وضعیت بازار آن چنان مساعد نیست و طبق گزارش شاپرک ۱۰ درصد خریدها در آبان کاهش پیدا کرده و احتمالا با توجه به محدودیت های کرونایی در آذر پایین تر هم آمده است اما این روزها همه درباره قانون جدید چک حرف می زنند، برخی این اتفاق را ترسناک می دانند و برخی هم آن را برای آینده اقتصاد و پایین آمدن چک های برگشتی کاری مفید می دانند.

روزنامه خراسان در ادامه این گزارش نوشت: ‌پیش از این درباره برخی از این تغییرات در صفحه اقتصاد روزنامه نوشته ایم اما امروز می خواهیم درباره مزایا و البته معایب این طرح بنویسیم که قرار است رفته رفته اجرایی شود ؛   طرحی که مستلزم  ایجاد زیر ساخت هایی است. پس اگر شما کاسب بازارید یا دسته چک دارید یا می خواهید برای اجاره خانه تان چک بدهید یا بگیرید مطلب امروز ما می تواند برای تان مفید باشد.

چک صیاد چیست؟

اولین قدم آن بود که چک‌های ایران دارای ظاهر همسان شوند تا گرفتاری‌های حقوقی و فرایند بررسی‌شان ساده‌سازی شود. بر اساس قانون جدید چک، بانک ها موظف شدند از دسته چک‌های متحدالشکلی با عنوان چک صیاد استفاده کنند و چک‌های قدیمی منسوخ اعلام شد. مهم ترین ویژگی چک صیاد این است که شماره منحصر به فردی روی هر برگه چک ثبت شده است. افراد با ارسال این شماره به پیامک ۷۰۱۷۰۱ می‌توانند از سوء سابقه صاحب چک آگاه شوند و قبل از آن که دیر شود، معامله‌شان را به هم بزنند. 

خداحافظی با شرخرها

در قانون جدید چک، کسی که چک را صادر می کند، باید اطلاعات چک صادر شده، اعم از مبلغ، تاریخ، گیرنده و دلیل صدور چک را در سامانه صیاد ثبت کند و در صورت وجود مغایرت بین گیرنده ای که در سامانه ثبت شده با گیرنده ای که چک را به بانک می برد بانک نمی تواند آن چک را پاس کند. همین اتفاق باعث می شود چک های حامل و پشت نویسی شده دیگر وجود نداشته باشد و به همین دلیل دوران فروش چک و فعالیت شرخرهای نقدکننده نیز به پایان می رسد. حذف فعالیت شرخرها و هزاران دردسری که در پشت قضیه نقد کردن چک‌های دارای مشکل بود، یکی از اتفاق‌های خوب اقتصادی است که می‌تواند آمار پرونده های قضایی متخلف را هم کاهش دهد. البته  این به آن معنی نیست که شرخرها کاملا از این عرصه حذف می شوند بلکه فقط از روندهای قانونی برای فشار بر صاحب چک نمی توانند استفاده کنند و گرنه احتمالا همچنان حضور پشت صحنه خواهند داشت که البته می توان با مراجعه نیروی انتظامی علیه مزاحمت آن ها اقدام کرد.

خداحافظی با حساب خالی

در گذشته هرکسی می توانست حتی با حساب خالی چک بنویسد ولی حالا  بانک مرکزی افراد را اعتبارسنجی می کند. با این شرایط افراد نمی‌توانند بیشتر از مبلغ اعتبارشان چک صادر کنند. با قانون جدید چک تمام حساب‌های بانکی افراد به دسته‌چک‌شان متصل است و اگر حساب اصلی متصل به چک خالی بود، بانک‌ها از تمام حساب‌های صاحب چک برداشت می کنند.

چک راحت‌تر برگشت می‌خورد!

یکی دیگر از ویژگی‌های قانون جدید چک این است که برخلاف گذشته می‌توانید به سرعت مجرم را به دام بیندازید. افراد می‌توانند بدون ثبت درخواست و حکم دادگاه، چک‌هایی را که گواهی عدم پرداخت دارند، به دادگستری ببرند و دادگستری به راهنمایی و رانندگی و ثبت اسناد دستور می‌دهد که پلاک خودروهای مالک چک و دیگر اموال  او را به نفع طلبکار ضبط کنند.

خداحافظی بد حساب‌ها و ورشکسته ها با دسته چک

یکی از شرط های مهم برای تحویل دسته چک در قانون جدید آن است که متقاضی ورشکسته یا از نظر مالی ناتوان نباشد و اعتبار مالی کافی داشته باشد. به جز این، او نباید در سه سال اخیر چک برگشتی داشته یا سوءسابقه‌ای به نام او ثبت شده باشد. همچنین بدهکار نبودن متقاضی دریافت دسته چک هم مهم است و افراد زمانی می‌توانند درخواست دسته چک بدهند که تمامی بدهی‌هایشان اعم از چک های پاس نشده و وام ها را تسویه کنند. 

با اولین چک برگشتی مسدود می شوید

خب با توجه به قانون جدید، پس از برگشت نخستین چک، سامانه دیگر اجازه صدور و ثبت چک جدید را نمی‌دهد تا به این ترتیب از صدور چک‌های بی‌محل و بی‌اعتبار جلوگیری کند. به اعتقاد بسیاری، شاید نشود از صدور چک بی‌اعتبار اول جلوگیری کرد اما جلوی آفت را از هرجا بگیری منفعت است.

 چک، تاریخ انقضا دارد

بر اساس قانون جدید، تاریخ سررسید چک‌ها نمی‌تواند بیشتر از سه سال از زمان دریافت دسته‌چک باشد. یعنی فرض کنید دسته‌چکی را در سال ۹۹ از بانک تان دریافت کرده‌اید، تاریخ سررسید چک‌هایی که در آن می‌نویسید، نمی‌تواند بعد از ۱۴۰۲ باشد.

ایرادهایی که به این قانون گرفته شده

در کنار همه مزایایی که این قانون دارد، برخی کاستی ها هم دیده شده که به نظر می رسد می توان با اصلاح قانون به بهتر شدن آن کمک کرد. یکی از مهم ترین نکاتی که در این قانون در کنار مزیتش به آفت آن هم تبدیل شده این است که به محض برگشت خوردن چک، بانک همه حساب‌های صادرکننده را مسدود می‌کند. در این صورت زمانی که یکی از چک‌های یک تاجر برگشت می‌خورد، تکلیف دیگر چک‌ها مشخص نیست و همچنین همه حساب های فرد آسیب جدی می بیند و عملا تمام معاملاتش به مشکل می خورد. شاید به همان دلیل که در بالا گفتیم  برخی از کارشناسان بر این باورند که این قانون باعث افزایش مداخله دولت در روابط حقوق مردم و بی رغبتی مردم و تجار در انجام معامله با چک و همین موضوع موجب  کاهش سرعت در معاملات می شود.

تکلیف چک های موجود چه می شود؟

خب حتما برای شما هم سوال شده که تکلیف چک های عادی که الان در اختیار ما و شماست، چه می شود؟ بانک مرکزی اعلام کرده بانک ها برای دسته‌چک‌های فعلی به روال سابق عمل می کنند و نیازمند ثبت در سامانه صیاد نیست. همچنین تا قبل از این اعلام شده بود که چک در وجه حامل از ۲۲ آذر ممنوع است اما مرور قانون نشان می‌دهد تا زمانی که دسته‌چک‌های جدید به چرخه اقتصادی وارد نشده، کماکان صدور چک در وجه حامل آزاد است.

چک کشیدن به شیوه جدید!

۱- سقف عمر چک های صادر شده از سوی دارنده دسته چک، سه سال است.

۲- اگر صادر کننده چک دارای چک برگشتی باشد، اجازه صدور برگه چک جدید در سامانه به وی داده نمی شود.

۳- در دسته چک های جدید باید تمام اطلاعات فرد گیرنده و دلیل صدور چک در سامانه ثبت شود.

۴- دارنده دسته چک دارای سقف اعتباری مشخصی است و جمع چک های صادر شده از سقف اعتباری وی تجاوز نخواهد کرد.

۵- نقد کردن چک تنها توسط  فردی که نامش در سامانه ثبت‌ شده است، امکان‌پذیر خواهد بود.

۶- صادرکننده چک باید اطلاعات روی برگه چک را از طریق برنامک تلفن همراه یا اینترنت بانک همان بانک که در آن حساب جاری داشته و دسته چک را از آن گرفته، ثبت کند.

    • منبع :

    اخبار مرتبط

    طرح اصلاح قانون انتخابات با اصل ۱۱۵ مغایرت دارد/ نمایندگان و شورای نگهبان نمی‌توانند شرایط اصل ۱۱۵ را تغییر دهند

    24 دی 1399
    طرح اصلاح قانون انتخابات با اصل ۱۱۵ مغایرت دارد/ نمایندگان و شورای نگهبان نمی‌توانند شرایط اصل ۱۱۵ را تغییر دهند

    نیرو‌های گارد ملی برای مراسم تحلیف بایدن مسلح خواهند بود

    24 دی 1399
    نیرو‌های گارد ملی برای مراسم تحلیف بایدن مسلح خواهند بود

    تصویب کلیات طرح اصلاح قانون وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی

    24 دی 1399
    تصویب کلیات طرح اصلاح قانون وظایف و انتخابات شوراهای اسلامی

    دعوت آمریکا از روسیه برای شرکت در مراسم تحلیف بایدن

    23 دی 1399
    دعوت آمریکا از روسیه برای شرکت در مراسم تحلیف بایدن

    تضعیف عراق، سوریه و مصر لازمه عادی‌سازی روابط بود

    23 دی 1399
    تضعیف عراق، سوریه و مصر لازمه عادی‌سازی روابط بود

    جزئیات طرح تعیین مجازات برای عاملان صدور بخشنامه یا دستورات اداری مغایر با قانون

    23 دی 1399
    جزئیات طرح تعیین مجازات برای عاملان صدور بخشنامه یا دستورات اداری مغایر با قانون

    یک منبع فلسطینی: انتخابات فلسطین اواسط تابستان آینده برگزار می‌شود

    21 دی 1399
    یک منبع فلسطینی: انتخابات فلسطین اواسط تابستان آینده برگزار می‌شود

    برخی از شروط مقرر در طرح اصلاح قانون انتخابات خلاف قانون اساسی و مقتضیات نظام جمهوری است

    20 دی 1399
    برخی از شروط مقرر در طرح اصلاح قانون انتخابات خلاف قانون اساسی و مقتضیات نظام جمهوری است

    تعیین مجازات در قانون لغو تحریم‌های مجلس، قابلیت اجرا ندارد / ماده ۹ قانون اقدام راهبردی برای لغو تحریم‌ها با قانون مجازات اسلامی منافات دارد

    17 آذر 1399
    تعیین مجازات در قانون لغو تحریم‌های مجلس، قابلیت اجرا ندارد / ماده ۹ قانون اقدام راهبردی برای لغو تحریم‌ها با قانون مجازات اسلامی منافات دارد

    طرح اقدام راهبردی برای لغو تحریم‌ها خلاف اصل ۱۷۶ قانون اساسی است

    11 آذر 1399
    طرح اقدام راهبردی برای لغو تحریم‌ها خلاف اصل ۱۷۶ قانون اساسی است

    کانون وکلای دادگستری مرکز برگزار می کند :

    4 آذر 1399
    کانون وکلای دادگستری مرکز برگزار می کند :

    به جای صدور بخشنامه جلوگیری از زندان رفتن مردان، باید جلوی مهریه بالا گرفته شود

    3 آذر 1399
    به جای صدور بخشنامه جلوگیری از زندان رفتن مردان، باید جلوی مهریه بالا گرفته شود

    رییس سازمان بازرسی کشور:

    29 مهر 1399
    رییس سازمان بازرسی کشور:

    گرداندن متهمان در شهر از نگاه یک حقوقدان

    28 مهر 1399
    گرداندن متهمان در شهر از نگاه یک حقوقدان

    صلاحیت‌های رسیدگی سازمان قضایی نیروهای مسلح در جرایم امنیتی افزایش یافت

    28 مهر 1399
    صلاحیت‌های رسیدگی سازمان قضایی نیروهای مسلح در جرایم امنیتی افزایش یافت

    1 درصد خدمات سازمان پزشکی قانونی مربوط به معاینات است

    27 مهر 1399
    1 درصد خدمات سازمان پزشکی قانونی مربوط به معاینات است

    پیشنهاد تشکیل کارگروه مشترک میان پزشکی قانونی و مجموعه فناوری اطلاعات قوه قضاییه

    27 مهر 1399
    پیشنهاد تشکیل کارگروه مشترک میان پزشکی قانونی و مجموعه فناوری اطلاعات قوه قضاییه

    برخی از مصادیق رسیدگی کننده به دعاوی قضایی و حقوقی حذف شدند

    27 مهر 1399
    برخی از مصادیق رسیدگی کننده به دعاوی قضایی و حقوقی حذف شدند

    حقوق لحاظ شده برای متهمان در سند امنیت قضایی؛ از «منع بازداشت غیرقانونی و خودسرانه» تا «تناسب مدت بازداشت با اتهام»

    27 مهر 1399
    حقوق لحاظ شده برای متهمان در سند امنیت قضایی؛ از «منع بازداشت غیرقانونی و خودسرانه» تا «تناسب مدت بازداشت با اتهام»

    حذف ماده واحده لایحه اصلاح قانون آیین دادرسی

    27 مهر 1399
    حذف ماده واحده لایحه اصلاح قانون آیین دادرسی