هشدارها درباره وقوع یک جنگ اتمی چقدر جدی است؟
25 بهمن 1399

هشدارها درباره وقوع یک جنگ اتمی چقدر جدی است؟

با وجود آنکه تا سال های اخیر وقوع یک جنگ اتمی بعید به نظر می رسید، با گسترش اختلافات میان قدرت های دارای زرادخانه هسته ای بار دیگر ناظران هشدارهای خود را از سر گرفته اند.

با گذشت بیش از هفت دهه از استفاده از سلاح هسته ای از سوی ایالات متحده امریکا و فاجعه ای که جهان آن را به تماشا نشست، بحث ایجاد یک جنگ هسته ای دیگر هنوز هم مطرح است و کارشناسان هر از گاهی یاداوری می کنند که تقسیم بندی های فعلی جهان تا چه اندازه می تواند ما را به سمت یک رقابت هسته ای جدی ببرد.ایالات متحده و روسیه دهه هاست که وارد چنین رقابتی شده اند. پیش از آنکه شوروی از هم بپاشد این رقابت های هولناک بین دو کشور  دهه ها ادامه داشت. اما حالا در قرن بیست و یکم و در حالیکه به نظر می رسید عقلانیت قرار است در فضای بین الملل حاکم باشد،‌نگرانی از جنگ اتمی هنوز وجود دارد.

غیبت قدرت ها در پیمان ممنوعیت هسته ای

پیمان ممنوعیت جنگ‌افزارهای هسته‌ای یک توافق بین‌المللی است تا از استفاده از سلاح های هسته ای جلوگیری کند. مذاکرات تصویب پیمان از مارس ۲۰۱۷ در سازمان ملل آغاز شد و و در ۷ ژوئیه ۲۰۱۷ پایان یافت. با این حال این پیمان از سوی اصلی ترین دارندگان سلاح های هسته ای بایکوت شد.

 این پیمان نخستین پیمان خلع جنگ‌افزار اتمی چندجانبه است که پس از ۲۰سال به نتیجه برسد. مطابق این پیمان کشورهای امضاکننده تحت هیچ شرایطی جنگ‌افزارهای اتمی یا مواد انفجاری اتمی یا تهدید کاربرد چنین جنگ‌افزارهایی را نه توسعه می‌دهند نه تست می‌کنند نه تولید کرده و نه می‌سازند نه تهیه می‌کنند نه مالکیتش را کسب می‌کنند و نه آن را ذخیره می‌کنند. 

اما در غیاب کشورهایی چون روسیه و امریکا و رژیم صهیونیستی بسیاری معتقدند که پیمان ممنوعیت هسته ای نمی تواند کارگشا باشد. روز سوم بهمن ماه روس ها عملا علت عدم شرکت خود را در این پیمان بیان کردند. «میخاییل اولیانوف» نماینده روسیه در سازمان های بین المللی در وین تاکید کرد که کشورش پیمان ممنوعیت جنگ افزارهای هسته ای را اجرا نخواهد کرد.  اولیانوف روز چهارشنبه در توئیتی نوشت: روز ۲۲ ماه ژانویه (۳ بهمن) پیمان ممنوعیت جنگ افزارهای هسته ای اعتبار اجرایی می یابد.   او با بیان اینکه نام این پیمان نباید باعث تصور نادرست شود، ادامه داد: پیمان ممنوعیت جنگ افزارهای هسته ای، سلاح های هسته ای در سطح جهانی را منع نمی کند. اعتبار این پیمان فقط شامل کشورهای شرکت کننده در آن می شود.   نماینده روسیه در سازمان های بین المللی در وین  خاطرنشان کرد که قدرت های هسته ای به این پیمان نپیوسته اند.   ماریا زاخارووا سخنگوی وزارت امور خارجه روسیه سال گذشته اعلام کرده بود که کشورش پیمان ممنوعیت جنگ‌افزارهای هسته‌ای را هرگز اجرا نخواهد کرد.

هشدارها درباره وقوع یک جنگ اتمی چقدر جدی است؟

هشدارهای فرمانده

فرمانده واحد فرماندهی استراتژیک ارتش آمریکا طی یک بررسی جدید مهم از توازن جهانی قوای هسته‌ای هشدار داد، آمریکا باید برای یک جنگ هسته‌ای با چین یا روسیه آماده و به دنبال راه‌های جدید برای بازداشتن هر دو کشور از استفاده از سلاح‌های استراتژیک جدید باشد. او در  تحلیلی در شماره جدید نشریه Proceedings متعلق به انستیتوی نیروی دریایی آمریکا نوشت که دورانی که یک جنگ هسته ای اتفاقی ناممکن به نظر می رسید تمام شده است. او تاکید کرد: این امکان واقعی وجود دارد که یک بحران منطقه‌ای با روسیه یا چین سریعا تا حد یک جنگ با تسلیحات هسته‌ای در صورتی که آنها تهدید حکومت یا دولتشان را در نتیجه شکست متعارف نتیجه بگیرند، تشدید شود.

ناظران معتقدند روسیه و چین در دهه های اخیر پا به پای ایالات متحده در تقویت سلاح های هسته ای و توانمندی های خود در این حوزه افزوده اند. برای هر دو این کشور ها ایالات متحده یک دشمن واقعی است که باید خود را از خطر آن حفظ کنند. در مقابل همانطور که فرمانده ارشد پنتاگون نوشته است، امریکایی ها هم باید حواس خود را جمع کنند و در خلا قدرتی که بتواند قدرت های هسته ای را وادار به تمکین کند، تنها راه محافظت از خود برای این کشورها تنها تقویت بیشتر خود است.

 

هشدارها درباره وقوع یک جنگ اتمی چقدر جدی است؟

ابهام در پیمان هسته ای بین مسکو و واشنگتن

باراک اوباما و همتای روسی او مدودف  ۸ آوریل ۲۰۱۰ در پراگ پایتخت چک با هم دیدار کرده و یک پیمان برای کاهش زرادخانه‌های هسته‌ای خود امضا کردند. پیمان نیواستارت مانع از استقرار بیش از ۱۵۵۰ کلاهک هسته‌ای توسط امریکا و روسیه می شود. این پایین ترین رقم کلاهک هسته ای مستقر شده توسط دو کشور در دهه های اخیر به شمار می رود.

این پیمان تا 5 فوریه 2021 اعتبار داشته است. حالا بایدن و پوتین می گویند که مایلند این پیمان را تمدید کنند. بلینکن وزیرخارجه دولت امریکا که این خبر را داده است، در مورد اینکه این تمدید تا چه زمانی رخ می دهد حرفی نزده اما انتظار می رود که تا سال 2026 باشد. از سوی دیگر روز هشتم بهمن ماه دومای دولتی روسیه به اتفاق آرا به تمدید پیمان نیو استارت به مدت پنج سال دیگر رأی داد.

 اما  در تابستان گذشته یعنی روز ۲۲ و ۲۳ ژوئن (دوم و سوم تیرماه)، مارشال بیلینگزلیا، نماینده آمریکا در امور کنترل تسلیحاتی این کشور، در راس هیئتی در اتریش با سرگئی ریابکوف، معاون وزیر امور خارجه روسیه به بحث و مذاکره نشستند. موضوع محوری این گفت‌وگوها، آینده کنترل تسلیحاتی و پیمان نیواستارت بود. ک آمریکا از چین هم خواسته بود، نماینده‌ای به این مذاکرات بفرستد. دولت چین این درخواست را اما رد کرد.

این تجربه نشان داد که برای امریکایی ها هم پیشرفت چینی ها در زمینه سلاح های هسته ای اشکار شده است. هر چند چین جزو قدرت های هسته ای نیست اما همراهی پکن با روسیه در سیاست های خود و اختلافات شدید با واشنگتن، ایالات متحده را نگران می کند. این شک به پکن در دوران ترامپ تا انجایی پیش می رفت که به نظر می رسید اگر او پیروز انتخابات باشد، پیمان نیواستارت را تمدید نکند. دولت پیشین ایالات متحده در این زمینه معتقد بود که تا زرادخانه هسته‌ای چین در نظر گرفته نشود و در محاسبه نیاید، تمدید پیمان نیواستارت با واقعیت موجود، همخوانی ندارد.

تابستان گذشته و همزمان با جلسه اتریش، در گزارشی که دویچه وله از اتاق فکر "فدراسیون دانشمندان آمریکایی"، منتشر کرد امده بود که آمریکا در حال حاضر بیش از ۵۸۰۰ کلاهک هسته‌ای در اختیار دارد، در حالی که روسیه ۶۳۷۰ و چین به طور تخمینی، ۳۲۰ کلاهک هسته‌ای دارند. 

به نظر می رسد که نه پیمان نیواستارت و نه دیگر پیمان های مرتبط با سلاح های هسته ای تا کنون نتوانسته اند مانعی برای تهدید اتمی باشند. با پیشرفت چین و نزدیکی این کشور به مسکو و در حالی که امریکایی ها دیگر خطر اصلی را در اسیای شرقی می بینند، انتظار می رود که در سال های پیش رو رقابت ها با پکن و مسکو به سوی خصمانه شدن برود و همین موضوع امنیت جهانی را یکبار دیگر در خطر قرار داده است.

    • منبع :

    اخبار مرتبط

    نقل و انتقال چک‌های جدید در سامانه صیاد از امروز ۵ فروردین اجباری شد

    5 فروردین 1400
    نقل و انتقال چک‌های جدید در سامانه صیاد از امروز ۵ فروردین اجباری شد

    آخرین قیمت طلا، سکه و دلار تا پیش از امروز ۴ فروردین

    4 فروردین 1400
    آخرین قیمت طلا، سکه و دلار تا پیش از امروز ۴ فروردین

    مذاکرات جدید هوشمندانه و غیر عجولانه باشد تا تجربه تلخ برجام تکرار نشود

    4 فروردین 1400
    مذاکرات جدید هوشمندانه و غیر عجولانه باشد تا تجربه تلخ برجام تکرار نشود

    شهرهای جدیدی که نارنجی و قرمز شدند

    4 فروردین 1400
    شهرهای جدیدی که نارنجی و قرمز شدند

    واکنش آمریکا به طرح ادعایی سعودی‌ها برای برقراری آتش‌بس در یمن

    3 فروردین 1400
    واکنش آمریکا به طرح ادعایی سعودی‌ها برای برقراری آتش‌بس در یمن

    سنگ اندازی برخی بانک‌ها در اجرای مرحله بعدی قانون جدید چک/ برخورد نظارتی در انتظار متخلفان

    27 اسفند 1399
    سنگ اندازی برخی بانک‌ها در اجرای مرحله بعدی قانون جدید چک/ برخورد نظارتی در انتظار متخلفان

    رویترز: ایران غنی‌سازی با سانتریفیوژهای پیشرفته IR-4‌ را آغاز کرده است

    27 اسفند 1399
    رویترز: ایران غنی‌سازی با سانتریفیوژهای پیشرفته IR-4‌ را آغاز کرده است

    قیمت طلا، قیمت سکه، قیمت دلار و قیمت ارز امروز ۹۹/۱۲/۲۶|سکه گران شد/ دلار ثابت ماند

    26 اسفند 1399
    قیمت طلا، قیمت سکه، قیمت دلار و قیمت ارز امروز ۹۹/۱۲/۲۶|سکه گران شد/ دلار ثابت ماند

    بلینکن: با متحدان خود برای خلع سلاح اتمی کره شمالی همکاری خواهیم کرد

    26 اسفند 1399
    بلینکن: با متحدان خود برای خلع سلاح اتمی کره شمالی همکاری خواهیم کرد

    تالاب انزلی به وزارت نیرو واگذار نمی‌شود

    25 اسفند 1399
    تالاب انزلی به وزارت نیرو واگذار نمی‌شود

    ‌هشدار وقوع بهمن در امتداد البرز و زاگرس مرکزی‌/ هوا گرم می‌شود

    25 اسفند 1399
    ‌هشدار وقوع بهمن در امتداد البرز و زاگرس مرکزی‌/ هوا گرم می‌شود

    وقتی اعتبار سنجی مانع سوءاستفاده از چک می‌شود/تدابیر قانون جدید برای کاهش چک‌های برگشتی چیست؟

    25 اسفند 1399
    وقتی اعتبار سنجی مانع سوءاستفاده از چک می‌شود/تدابیر قانون جدید برای کاهش چک‌های برگشتی چیست؟

    خطیب‌زاده: مدیرکل آژانس در چارچوب فنی اظهارنظر کند/انگشت اتهام به سوی رژیم صهیونیستی در حمله به کشتی ایرانی

    25 اسفند 1399
    خطیب‌زاده: مدیرکل آژانس در چارچوب فنی اظهارنظر کند/انگشت اتهام به سوی رژیم صهیونیستی در حمله به کشتی ایرانی

    بدترین نتیجه انتخاباتی حزب «آنگلا مرکل» از زمان جنگ جهانی دوم

    25 اسفند 1399
    بدترین نتیجه انتخاباتی حزب «آنگلا مرکل» از زمان جنگ جهانی دوم

    حمله پهپادی جدید یمن به عمق خاک سعودی

    25 اسفند 1399
    حمله پهپادی جدید یمن به عمق خاک سعودی

    جانز هاپکینز: تلفات کرونا در آمریکا به ۵۳۵ هزار نفر رسید

    25 اسفند 1399
    جانز هاپکینز: تلفات کرونا در آمریکا به ۵۳۵ هزار نفر رسید

    گروسی: آژانس به دنبال بازرسی‌های گسترده‌تر در ایران است

    24 اسفند 1399
    گروسی: آژانس به دنبال بازرسی‌های گسترده‌تر در ایران است

    اولین استعفای دولت بایدن؛ معاون مطبوعاتی کاخ سفید کنار رفت

    25 بهمن 1399
    اولین استعفای دولت بایدن؛ معاون مطبوعاتی کاخ سفید کنار رفت

    وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، دولت و مردم لبنان را تهدید کرد

    20 بهمن 1399
    وزیر جنگ رژیم صهیونیستی، دولت و مردم لبنان را تهدید کرد

    مقام ایرانی: آمریکا می‌بایست برای پایان دادن به جنگ یمن گام عملی بردارد

    20 بهمن 1399
    مقام ایرانی: آمریکا می‌بایست برای پایان دادن به جنگ یمن گام عملی بردارد